Samorząd zawodowy pielęgniarek i położnych został utworzony mocą ustawy z dnia 19 kwietnia 1991 r o samorządzie pielęgniarek i położnych. Ustawa o samorządzie nadaje izbom pielęgniarek i położnych osobowość prawną. Członkostwo w samorządzie jest obligatoryjne a działalność opiera się wyłącznie na ustawie.

Jednostkami organizacyjnymi samorządu są okręgowe izby pielęgniarek i położnych oraz Naczelna Izba Pielęgniarek i Położnych.

Okręgowa Rada Pielęgniarek i Położnych z siedzibą w Lesznie swym zasięgiem obejmuje teren byłego województwa leszczyńskiego, czyli Leszno, Kościan, Rawicz, Wolsztyn, Gostyń.
W Okręgowej Izbie Pielęgniarek i Położnych zarejestrowanych jest ok. 2400 pielęgniarek i położnych z czego czynnych zawodowo jest ok. 2500.